اولين سرود ملى ايران اثر کيست؟

واحد مرکزی خبر، حیات نو: ضياءالدين ناظم پور-در خصوص لزوم رعايت قوانين کپى رايت و ارج نهادن به حقوق مادى هنرمندان، سال‌هاست که همگى از جمله منتقدين، هنرمندان و مسئولان گفته‌ايم و شنيده‌ايم هرچند اخيرا راهکارهايى در اين خصوص ارائه و در بخش تکثير غير قانونى فيلم‌هاى سينمايى به صورت اجرايى در آمده است؛ ليکن هنوز هم به جايگاه واقعى حفظ حرمت آثار هنرى به گونه‌اى شايسته دست نيافته‌ايم.اما در بحث حقوق معنوى هنرمندان پايبندى به اخلاق هنرى از سوى جامعه هنرمندان مى‌تواند پايان بخش بحث‌هايى نظير عنوان اين نوشتار باشد.اولين سرود ملى ايران در سال 1273 هجرى شمسى توسط «ژان باتيست لومر» نوشته و در همان زمان توسط ارکستر سازهاى بادى مدرسه نظام به اجرا در آمد. هرچند که پس از اجراى اين سرود توسط ارکستر ملل در سال 1384 برخى در مورد واژه «اولين» که به اين سرود اطلاق شده بود نظر مساعدى نداشتند، ليکن اين اجرا تحسين اغلب اهالى موسيقى در مورد تنظيم، چگونگى اجرا و شعر سروده شده بر روى آن را در بر داشت.ايده تنظيم مجدد اين سرود براى ارکستر ملل به پيشنهاد آقاى پيمان سلطانى و تائيد شوراى ارکستر صورت پذيرفت. در اين تنظيم ضمن تطبيق عوامل ملوديک اثر با اصول موسيقى کلاسيک ايران و اضافه شدن اورتور، کودا و کادانس مناسب و با سرايش شعرى ملى - ميهنى توسط استاد بيژن ترقى و اجراى حماسى ارکستر، لحن جديدى از اين اثر خلق شد که منحصر به ارکستر ملل است.همچنين آقاى بيژن ترقى طى دست نوشته اى حق اجراى شعر آن را نيز به طور رسمى به پيمان سلطانى و ارکستر ملل واگذار و در صفحه 543 کتاب «آتش کاروان» به آن اشاره نموده اند. لذا ارکستر ملل اين اجراى سرود مذکور را متعلق به خود مى‌داند.شايد پخش چند صد باره اين سرود از راديو‌ها و شبکه‌هاى تلويزيونى مختلف کشور با معرفى آقاى عقيلى به عنوان خواننده (البته اين اشتباهى است که از سوى مجريان صدا و سيما مدام انجام مى‌گيرد که خواننده را مولف و تنها مجرى آثار موسيقى مى‌دانند)، ايشان را مجاب نموده است که تصور کنند اين اثر متعلق به خودشان است.آقاى عقيلى که بخش مهمى از شهرت و اعتبار خود را مديون ارکستر ملل و اين سرود هستند، بايد بدانند که اين اثر را نه تنها ايشان بلکه آقايان سينا سرلک و حسين عليشاپور نيز به همراه ارکستر ملل خوانده‌اند و اتفاقا اجراى آقاى حسين عليشاپور به دور از تحرير‌هاى تقليدى و فريادهاى تصنعى زيباترين اجراى اين سرود است که در سى و يکم فروردين 87 در مقابل سر در باغ ملى تهران به سمع مخاطبين ارکستر رسيد. در پايان ياد آور مى‌شوم که بهتر است ابتدا به حريم معنوى يکديگر احترام بگذاريم و سپس رعايت قوانين کپى رايت را انتظار داشته باشيم.

بیست و دوم خرداد هشتاد و هشت