چرا «حسن ناهید» دیگر نمی‌تواند نی بنوازد؟

حسن ناهید، نوازنده پیشکسوت نی است که این روزها دیگر توان نواختن نی ندارد.

او در این‌باره به ایسنا می‌گوید که به دلیل انجام عمل ایمپلنت دیگر نمی‌تواند ساز بنوازند و توضیح می‌دهد: دکتری که کار ایمپلنت را روی دندان‌های من انجام داد نمی‌دانست من آن‌ها را برای چه کاری می‌خواهم. با انجام این عمل، لایه‌ای روی فکم اضافه کرده که تمام فضای دهان من را گرفته است.

ناهید می‌گوید سه، چهار سال پیش این اتفاق رخ داده و او اکنون تنها از راه تدریس در دانشگاه و کلاس خصوصی امورات زندگیش را می‌گذراند.

این نوازنده پیشکسوت همچنین با گله می‌گوید، حقوق بازنشستگی وزارت ارشاد کفایت نمی‌کند و مبلغ ۱۸۰ هزار تومانی که مؤسسه هنرمندان پیشکسوت به او می‌دهد هم هزینه پول تاکسی او نیز نیست.

او همچنین آرزو می‌کند، هرکس که به موسیقی علاقه‌مند است، بتواند در این زمینه کار بکند.

حسن ناهید درباره شیوه نی‌نوازی‌اش گفته بود: «هر نوازنده‌ای باید سبک خودش را داشته باشد همانطور که در تار نوازی صدای تار شهناز و دیگران فرق دارد در نی‌نوازی نیز این موضوع صدق می‌کند. ساز هر نوازنده‌ای صدای خود را دارد و سبک‌اش هم مشخص است. من هیچ‌ وقت از زنده یاد کسایی تقلید نکردم و دنبال کار خودم رفته‌ام و تک نوازی‌های زیادی داشته‌ام.»

او همچنین درباره ورود و نوازندگیش در ارکستر اظهار کرده بود: « وارد کارهای ارکستری شدم متوجه شدم نی نقطه ضعفی دارد و آن هم این است که وقتی می‌خواهی از صدای بم به زیر بروی یک نت کم است. در این راستا از استاد قنبری‌مهر کمک خواستیم تا این خصوصیت نی را برطرف کنند اما این در حالی بود که زیبایی نوای نی در این بود که با همان شیوه شنیده شود. در حالی که کسایی هم سال‌ها با همین نی‌ها نواخته است. یادم می‌آید زمانی که با ارکستر فیلارمونیک لندن به رهبری ایرج صهبایی همکاری می‌کردم یک روز نوازنده فلوت ارکستر نزد من آمد و سازم را گرفت و گفت "ساز سختی به نظر می‌رسد"»

ناهید متولد ۱۳۲۲ است و از ده سالگی موسیقی کار کرده است. ناهید از ۱۸ سالگی نزدی حسین تهرانی آموزش دیده و از شاگردان زنده‌یاد حسن کسایی ـ نوازنده مطرح نی ـ بوده است. این نوازنده سابقه همکاری با ارکسترهای ایرانی و خارجی را در کارنامه کاری خود دارد.

حال و روز ناخوش این روزهای استاد حسن ناهید/استاد محجوب موسیقی ایران در بستر بیماری‌ است

حسن ناهید استاد و پیشکسوت نی‌نوازی کشورمان این روزها به دلیل دست و پنجه نرم کردن با چند بیماری، احوال خوبی ندارد و ماه‌هاست که گرفتار بستر بیماری شده است.

حسن ناهید در گفتگو با خبرنگار ایلنا، درباره وضعیت جسمی‌اش گفت: مدت‌ها بود که از مشکل قلبی رنج می‌بردم و یکی از رگ‌های قلبم حدود 95 درصد و دو رگ دیگر حدود 60 درصد مسدود شده بودند که پیش از عید نوروز مورد عمل جراحی قرار گرفتم و پزشکان معالجم برایم بالن کار گذاشتند.

این موزیسین و پیشکسوت نی‌نوازی در ادامه افزود: متاسفانه چندی پیش نیز بر اثر زمین خوردن دنده‌ام دچار ترک‌خوردگی شده و پزشک معالجم تاکید کرده که استراحت مطلق داشته باشم. از طرف دیگر مدت‌هاست که به دلیل مشکلاتی که برای دندان‌هایم به وجود آمده، نتوانسته‌ام نوازندگی کنم و اخیرا هم برخی از دندان‌هایم را کشیده‌ام.

وی همچنین عنوان کرد: این درحالی است که از برخی بیماری‌های دیگر نیز رنج می‌برم و مجبور هستم به‌طور روزانه از داروهای مختلفی استفاده کنم و آمپول بزنم. مجموع همه این عوامل و بیماری‌ها باعث شده تا مدت‌ها در بستر بیماری باشم و روزهای سختی را پشت سر بگذارم.

حسن ناهید گفت: با این وجود دلم می‌خواهد سال جدید و فرا رسیدن بهار را به مردم کشورم تبریک بگویم و برای همه آرزوی سلامتی و خوشبختی و شادکامی کنم. امیدوارم امسال برای اهالی موسیقی نیز سال پربار و درخشانی باشد و خبرهای خوبی را در پیش رو داشته باشیم.

این نوازنده 74 ساله، سابقه همکاری با ارکستر گلها (به رهبری روح‌الله خالقی)، ارکستر صبا (به رهبری حسین دهلوی) و ارکستر پایور (به رهبری فرامرز پایور) را در کارنامه خود دارد و در کنسرت‌های بسیاری در داخل و خارج از ایران به هنرنمایی پرداخته است. او همچنین با خوانندگانی چون حسین قوامی، محمدرضا شجریان، محمود محمودی خوانساری و عبدالوهاب شهیدی همکاری داشته است.

حسن ناهید چندی پیش نیز درباره نحوی ورودش به عرصه موسیقی به ایلنا گفته بود: در سال 1332 که نوازندگی نی هفت بند را شروع کردم و 10 سال بیشتر سن نداشتم در کل ایران تنها یک نوازنده نی به این صورت وجود داشت و آن هم استاد کسایی بود. ساز نی‌چوپانی در مناطق مختلف ایران وجود داشت که به درد اجرای موسیقی دستگاهی نمی‌خورد. اما در زمینه نی هفت بند فقط در اصفهان نوازنده داشتیم. نی هفت بند از "هفت بند" و "شش گره" تشکیل شده است و به درد اجرای موسیقی دستگاهی می‌خورد. من در آن زمان در شیرزا بودم. من زمانی به اصفهان آمدم و یک نی هفت بند از یک نوازنده دوره‌گرد خریدم و با نگاه کردن به او به‌صورت خودآموز شروع به تمرین کردم. در هفده سالگی هم راهی تهران شدم و به برنامه گلها راه پیدا کردم. در آن زمان استاد حسین دهلوی خدمت بزرگی با یاد دادن نت به من انجام داد و بعد هم مرا به مرحوم نصرت‌الله خان گلپایگانی معرفی کرد و بعدها با هوشنگ ظریف و محمد اسماعیلی و افلیا پرتو آشنا شدم. در سال 1339 دو نوازنده نی در ایران بودیم.

حسن ناهید در سالگرد زلزله بم و درگذشت ایرج بسطامی:

صدایی در حد بسطامی نشنیدم/ هر خواننده‌ای باید سبک خودش را داشته باشد

حسن ناهید: لطافت کار بسطامی در ترانه «وطن من» واضح است و من صدایی در آن حد نشنیدم. بسطامی علاوه بر دارا بودن چپ کوک، صدای بم لطیف و زیبایی نیز داشت.

به گزارش خبرنگار ایلنا، روز گذشته فاطمه بسطامی (خواهر ایرج بسطامی) به همراه برخی از دست اندرکاران جشنواره موسیقی بسطامی به دیدار حسن ناهید (موسیقیدان و نوازنده پیشکسوت نی) به خانه وی رفتند.

حسن ناهید که از دوستان ایرج بسطامی بوده و کنسرت‌های مشترک بسیاری با او داشته‌، درباره این خواننده فقید گفت: ایرج بسیار جوان ساده و خوب و مظلومی بود و زلزله بم به او مهلت درخشش بیشتر نداد و مرحوم بسطامی را از جامعه هنری دریغ کرد. خواننده‌ای مانند مرحوم بسطامی با آن ویژگی‌های منحصر بفرد به سختی پیدا می‌شود.

این استاد نی‌نوازی در ادامه افزود: استاد بسطامی وسعت صدایی بسیار زیادی داشت و برخلاف خیلی‌ها که چپ کوک را جیغ می‌زنند، او محدوده‌های بالا را بسیار با احساس می‌خواند. بسطامی به راحتی که راست کوک می‌خوانند، چپ کوک می‌خواند. این لطافت کار بسطامی در ترانه «وطن من» واضح است و من صدایی در آن حد نشنیدم. بسطامی علاوه بر دارا بودن چپ کوک، صدای بم لطیف و زیبایی نیز داشت.

وی همچنین عنوان کرد: یادم می‌آید ایرج مرا به کرمان دعوت کرده بود و می‌دیدم همیشه با واکمن تمرین می‌کرد و موسیقی گوش می‌داد و می‌خواند. جالب اینکه من ندیدم ایرج بدون ضبط صوت باشد، و همیشه درحال خواندن و شنیدن بود.

حسن ناهید گفت: کارهای ایرج ماندنی است، چراکه هم روی انتخاب شعر فکر می‌کرد و با دقت بسیاری انتخاب‌هایش را انجام می‌داد و هم اینکه با موسیقی و شعر زندگی می‌کرد و هیچگاه به خاطر مسایل مادی کار نکرد. ایرج حتی موقع اجرا، پشت صحنه هم از موسیقی دل نمی‌کند و مدام با موسیقی عجین بود.

این نوازنده پیشکسوت نی‌ در ادامه افزود: خوشبختانه امروزه بسیاری بخش زیادی از جامعه به موسیقی علاقه‌مند هستند و آن را پیگیری می‌کنند. یادم می‌آید زمانی فقط استاد کسایی به نوازندگی نی آشنایی داشت اما از آن زمان که من سمت نی‌نوازی آمدم یعنی از سال ٣٩ به بعد رفته رفته نی فراگیر شد. این فراگیری در تمامی بخش‌های موسیقی به واسطه آموزش بوده و امروزه باید جشنواره‌ها به کشف استعدادها و پرورش و آموزش آن‌ها بپردازند. جشنواره موسیقی بسطامی هم رسالتش همین است و باید به هر خواننده‌ای بیاموزد که سبک خود را بخواند و به آن‌ها کمک کند؛ در نی و سایر ساز‌ها نیز باید اینگونه باشد. هر کس باید سبک خودش را داشته باشد.

آیا میدانید

  • چه سازی را برای یادگیری موسیقی انتخاب کنیم؟

    چه سازی را برای یادگیری موسیقی انتخاب کنیم؟

      چه سازی را برای یادگیری موسیقی انتخاب کنیم؟ (نکته: این نوشته، برای کسانی است که در انتخاب ساز مردد بوده و نیاز به راهنمایی دارند). شاید نخستین پرسش برای کسی که، ایده و آشنایی با موسیقی ندارد، و قصد یادگیری موسیقی داری این باشد: چه سازی را انتخاب کنم؟ انتخاب ساز، کاملا سلیقه ای است، و انتخاب ساز، در واقع انتخاب و دنبال کردن سلیقه فرد و برداشت شخص از موسیقی است. برای انتخاب ساز به منظور یادگیری موسیقی، چند عامل نقش مهمی دارند که به آنها اشاره میکنیم: سلیقه و علاقه فرد به صدای سازی که یا دیده، یا صدایش را شنیده، و آشنایی هرچند اندک نسبت آن ساز دارد. شکل ظاهری ساز نیز نقش به سزایی در انتخاب دارد. کسی که آشنایی چندانی با موسیقی ندارد، برای شروع نوازندگی و انتخاب، به شکل ظاهری ساز نیز نظر دارد. سبک و کاربرد ساز یکی از مهمترین نکات در انتخاب ساز است. در واقع کاربرد ساز در سبک های موسیقی پاپ، کلاسیک، سنتی و... میتواند یکی از مهمترین نکات در انتخاب ساز باشد. مشورت و راهنمایی صحیح، می تواند راه بسیار خوبی برای انتخاب ساز باشد. ولی در نهایت، خود شخص است که تصمیم گیرنده نهایی است. چند توصیه…

از ما بپرسید

  • چگونگي برقراري ارتباط نوازنده با مخاطب روي صحنه

    چگونگي برقراري ارتباط نوازنده با مخاطب روي صحنه

    چگونگي برقراري ارتباط نوازنده با مخاطب روي صحنه برقراری ارتباط نوازنده در حین اجرای زنده، با شوندگان حاضر در سالن، مبحثی بسیار جدی و جالب است که برای تحلیل و چگونگی و راه های مختلف برای تاثیر گذاری بیشتر آن نیاز به نوشتاری مفصل دارد که به زودی در مورد آن، در این سایت بحث شده و نوشته هایی برای خواندن شما عزیزان آماده و عرضه خواهد شد. بیست و هفتم خرداد هشتاد و نه  

درباره ی موسیقی هنری ایران

logo persian004 موسیقی هنری ایران، نخستین روزنامه الکترونیکی روزانه موسیقی ایران

همکاری: پیام به این شماره تلگرام
09226521131